|
Help, een dokter of een verpleegkundige gezocht?
Krapte op de arbeidsmarkt in de zorgsector.
Een stijgende zorgvraag
De veroudering van onze bevolking is het meest in het oog springende voorbeeld dat er in de toekomst meer zorg nodig is. Terwijl er nu in ons arrondissement ca 16.000 mensen ouder dan 80 jaar zijn, loopt dit op naar bijna 27.000 in 2025. Een stijging van 3,69 % tot 6,14 % van de totale bevolking.
Hoe ouder een mens wordt, hoe meer zorgen hij nodig kan hebben.
De powerpointpresentatie kan u hier vinden
Mantelzorg onder druk
Als familieleden, vrienden of buren zorg aanbieden, worden zij mantelzorgers genoemd. Mantelzorg en beroepsmatige zorg hebben elkaar nodig om de kwaliteit van de zorg en de betaalbaarheid van ons zorgsysteem te kunnen blijven garanderen.
Doordat meer mensen hoogbejaard worden is er juist meer mantelzorg nodig, maar we zien dat de mantelzorg sterk onder druk komt te staan. De meeste mantelzorg wordt opgenomen door vrouwen (dochters) tussen 50 en 64 jaar oud, wonend in nabijheid van de zorgbehoevende. Onder meer doordat er minder kinderen zijn per gezin, kinderen vaak verder van hun ouderlijk huis gaan wonen, de veranderingen in de positie en de rol van vrouwen en de gewenste hogere werkzaamheidsgraad voor 50+ers, komt de mantelzorg zwaar onder druk te staan. Het aantal 50-64-jarigen per 80-ers daalt in de Kempen van 5,34 % naar 3,60 %. Potentieel zijn er dus minder mantelzorgers beschikbaar.
Een krimpende beroepsbevolking
De verzilvering en de dalende mantelzorg maken een verdere professionalisering van de zorg onvermijdelijk. Maar ook het aantal inwoners op beroepactieve leeftijd daalt in de Kempen van 237.000 naar 210.000 in 2025. Het aantal beschikbare beroepskrachten (verzorgenden, schoonmaakhulp, ...) daalt hierdoor.
Twee zorgberoepen voelen deze ontwikkeling het scherpst.
Het aantal afgestudeerde bachelors verpleegkundigen, wonend in de Kempen, kende de voorbije 10 jaar een negatieve stabilisering. Jaarlijks studeren ongeveer 100 Kempische verpleegkundigen af. In het bijzonder in de residentiële ouderenzorg wordt het tekort aan verpleegkundigen het sterkst gevoeld.
De beperkte instroom van nieuwe huisartsen compenseert in geen enkele opzicht het aantal huisartsen dat stopt met de eigen praktijk. Terwijl er nu 150 van de 400 huisartsen ouder zijn dan 55 jaar, bedraagt dit aantal in 2018 meer dan 250. Dit cijfer alleen wijst erop dat de gemiddelde leeftijd van de huisartsen eerder aan de hoge kant is. In het bijzonder in de Noorderkempen wordt het tekort aan huisartsen nu al gevoeld. Bovendien beantwoorden steeds minder huisartsen meer tot het eerder traditionele beeld van de solowerkende huisarts die 60 uur of meer per week werkt. En kan je hen ongelijk geven?
Antwoorden
Niet alleen de Kempen, heel Vlaanderen wordt in de zorgsector geconfronteerd met deze krapte op de arbeidsmarkt. Het is een zoeken naar gepaste antwoorden. Voor de lokale besturen en de regionale organisaties is hier zeker een regierol weggelegd. Alleen door een meer intensieve en doorgedreven samenwerking en zoeken naar andere werkvormen en ondersteunende technologieën zal deze grote uitdaging te lijf gegaan kunnen worden.
Graag laten we hier de voorzitter van de Vereniging HuisartsenKringen Zuiderkempen, dr. Jef Boeckx, kort aan het woord. In het volgende nummer zal er uitgebreid stilgestaan worden bij het preventiecentrum van Turnhout.
Artikel bij foto van Jef
De huisartsen staan voor een aantal uitdagingen die op korte termijn aangepakt moeten worden.
Ø Op microniveau dringen samenwerkingsverbanden tussen huisartsen zich op om op deze manier aan de toenemende hulpvragen te kunnen voldoen. Een mooi voorbeeld hiervan zijn de wachtposten die overal te lande opgericht worden. Er moet ook gezocht worden naar organisatievormen in de praktijken waarbij een efficiëntere taakverdeling gehanteerd wordt. De huisarts moet de coördinator van de zorg blijven, maar door ondersteuning op administratief vlak en bepaalde taken te delegeren naar andere disciplines, kan hij meer tijd besteden aan patiëntencontacten. Hierbij is de verdere ondersteuning door de overheid cruciaal.
De solowerkende huisarts zal langzaam maar zeker uit het landschap verdwijnen.
Ø Op mesoniveau was de oprichting en de ondersteuning van de huisartsenkringen zeer belangrijk. Zij moeten het kloppend hart worden van de huisartsenwerking op plaatselijk vlak.
Ø Tot slot is er nood aan een stevige centrale leiding. Op dit macroniveau is de herstructurering van Domus Medica een belangrijke troef.
Het beroep van huisarts zit ondertussen gelukkig terug in de lift: er zijn meer kandidaten. Deze nieuwe aantrekkingskracht blijft hopelijk voortduren. Ik hoop daarom ook van ganser harte dat in onze regio, waar het goed is om te wonen en te werken, meer kansen gegeven wordt aan jonge artsen in opleiding via stages of praktijkopleiding. Daar waar men zijn deze laatste doorlopen heeft blijft men vaak ook nadien huisarts. Op deze manier hopen we dat het toekomstige tekort aan huisartsen vermeden, of op zijn minst gemilderd kan worden.
|
